Izinhlobo Ezijwayelekile Zamamethrikhi Ezezimali:
Kunezinhlobo ezahlukene zemetrikhi yezimali echazwe kahle, izilinganiso, kanye nezilinganiso ezisetshenziselwa abaxhasi, ochwepheshe bezezimali kanye nabatshalizimali ukuhlola nokuqapha impilo yezamabhizinisi. Abatshalizimali kanye nabanikazi bamasheya babukele lezi zinyathelo ngokucophelela ukuhlola ukulinganisa nokuqapha ukusebenza kahle. Amamethrikhi wezimali ajwayelekile aboniswe ngendlela ye-ratios afaka:
- Izilinganiso zamanzi ezisiza amabhizinisi aqaphele ikhono labo lokukhokha imisebenzi futhi akhokhe izikweletu. Lezi methrikhi zibhekwa ngokucophelela ukuqinisekisa ukuthi inkampani ingakwazi ukuhlangabezana nezibopho zayo zesikhashana.
- Izilinganiso zezezimali ezisiza amabhizinisi ukuthi aqonde umthelela wesikweletu kwisakhiwo sabo sezimali jikelele. Lezi zinhlelo zisiza abanikazi bamasheya kanye nabathintekayo ukuthi bahlole ingozi yezimali.
- I-Asset Efficiency Ratios echaza indlela abaphathi abasebenzisa ngayo izimpahla zenkampani ukuqhuba izimali kanye nezinzuzo. Lezi zinyathelo zihlolwa ngokuhamba kwesikhathi ukuhlola ukuthuthuka noma ukuwohloka kokusetshenziswa kwempahla.
- Izinzuzo zokuhlomula ezihlola ukusebenza kahle kwabaphathi ekushayeleni ukuhola okuvela enhlokodolobha etshalwa imali eqinile. Lezi zinamba zibaluleke kakhulu kubatshali kanye nabanikazi bamasheya.
Izinyathelo zokusebenza ezingezona ezezimali:
Ngaphandle kwezinyathelo kanye nezilinganiso ezisetshenziselwa ukulinganisa impilo yezimali yenhlangano, amaqembu wokuphatha asebenzela ukuthuthukisa nokuhlehlisa i-metrics engeyona yezimali kanye nezinyathelo ezihlola impilo yemisebenzi esemqoka, izinsizakalo, izinqubo, nezinhlelo.
Uhlu oluthile lwalolu hlobo lwezinyathelo lubandakanya:
- Izinyathelo zamanyathelo okwaneliseka kwamakhasimende, kufaka phakathi amaphuzu okukhuthaza inetha.
- Izindlela zokubandakanya abasebenzi noma ukwaneliseka.
- Amamethrikhi wekhwalithi.
- Izinyathelo zokufunda nokuthuthukiswa.
Ukusebenzisa Ametrikhi Wezezimali Nezingekho Emali:
Kokubili imethrikhi yezimali nezingekho zezimali yenza umsebenzi omuhle wokukhomba izinkinga noma ukubonisa amandla. Batshela ukuthi kukhona okubangele umphumela ompofu noma omuhle. Noma kunjalo, azikhomba ngokuqondile ekuziphatheni okudale izinkinga noma kubangele ukuzuza. Amaqembu okuphatha asebenzela ukuthuthukisa ukuhlanganiswa kwamamethrikhi ahlukahlukene akhombisa imiphumela kanye nokunikeza ubufakazi obucacile obhekisela ezindaweni zamandla noma inselele.
Ama-Metrics nama Scorecards:
Ngokuvamile, amamethrikhi aqoqwe futhi aboniswe ngefomethi ebizwa ngokuthi i-scorecard. I-scorecard iqukethe lawo methrikhiya avumelwane ngabaphathi njengezinkomba ezibaluleke kakhulu zokuhola nokusebenza kwebhizinisi.
Le scorecard isetshenziselwa abaphathi abasebenza ngokuqinile ukukhomba izindawo zokuthuthukisa nokuhlola ukusebenza kwezimali ezitshalweni zangaphambili kanye nezinguquko. Ukuthuthukisa i-scorecard kuthatha isikhathi nokuhleleka okuhle. Okufanelekile, amaqembu okuphatha atholakale ukukhomba amamethrikhi afanekisela ushintsho oluhle kwimiphumela yezimali esikhathini esizayo.Lezi zinkomba eziholayo zisiza amaqembu okuphatha ahleleke izinhlelo ezinhle kanye nokutshalwa kwezimali ukuze kuqinisekiswe ukuqhubeka kwe-metric.
Qaphela Amamethriki amaningi kakhulu:
Kuyilinga ukulinganisa konke, kodwa empeleni, kukhona i-subset elinganiselwe yamethrikhikhi enikeza izinkomba ezinhle kakhulu zezempilo nenhlangano. Kungenzeka ukuphishekela izinga lokungabi namanga, lapho ukwandisa i-granularity yethrikhi ethile ehluleka ukuletha ulwazi olunencazelo noma ukuqondisisa ngokubuyisela. Abaphathi bakhuthazwa ukuba basebenze ukuze babone amamethrikhi abaluleke kunazo zonke abakala impumelelo noma ukwehluleka kwezinqumo zangaphambili, futhi lokho kufanekisela ukuthuthukiswa kwebhizinisi ngokusekelwe ezinqumweni zamuva.
Okubalulekile:
Isazi esiphezulu sokuphathwa kwekhwalithi, uWilliam Edwards Deming unikeze, "Ngaphandle kwedatha, ungomunye umuntu onombono." Idatha kanye nokuhlelwa kwayo kumamethrikhi wokusebenza namakhadikhadi kuwumsebenzi obaluleke kakhulu enhlanganweni yanamuhla.
Noma kunjalo, abaphathi baxwayiswa ukuba bakhumbule ukuthi, "lokho okwenziwe kulinganiswa kwenziwa." Khetha amamethrikhi akho nezilinganiso ngokucophelela.
-
** Bheka i- Glossary egcwele ye-Business Management Terms kanye nezifinyezo
Ihlelwe yi-Art Petty