Ukuxhashazwa kuvame ukuhlotshaniswa nebala lokudlala futhi ngezinye izikhathi inthanethi phakathi kwentsha ekhulile. Kodwa kungenzeka nasezindaweni zokusebenza, ngokuvamile ebonakala ngezindlela ezithile.
Ukusongela Ukuma Komuntu
Ukuxhashazwa kungathatha uhlobo lokuhlaselwa komuntu siqu okubonakala kungenalo okuhlobene nomsebenzi noma indawo yokusebenzela.
Kungabandakanya ukusabalalisa amahemuhemu, noma ukuhleka noma ukulimaza ngomuntu osebenza naye. Ekubhekaneni ubuso nobuso, kungabandakanya ukumemeza, ukubiza amagama, ukuhleka usulu, ukuhlambalaza noma ukuhleka usulu.
Ukuxhashazwa kungaba ngokomzimba lapho kuhilela ukuthintana okungafuneki noma ukuthinta okuhloswe ukwesabisa noma ukusongela umuntu. Kungabandakanya izithombe ezikhukhumezayo noma izinto ezibekwe edeskini lomuntu, ku-eydijithali yakhe, noma ngabe ikuphi lapho angase ahlangabezane nayo.
Ukuxhashazwa Vs. Indawo eSebenzayo Yokusebenzela
Eziningi zalezi zindlela zokuziphatha zibukisa incazelo yendawo yokusebenza enenzondo noma ukucwaswa komsebenzi. Uma ziqondiswa wena ngumphathi ophakeme, lokhu kungabhekwa njengokuhlukunyezwa , futhi uma izenzo zakho zesikhulu zisekelwe ezintweni ezibandlulula, lokhu kuphambene nomthetho wesifundazwe.
Isihloko VII soMthetho wamaLungelo oMphakathi ka-1964 senza kube mthethweni ngomqashi, umphathi noma umphathi ukuthi athathe izinyathelo ezithile ngokumelene nabasebenzi ngokusekelwe kobulili, inkolo, ubuhlanga, imvelaphi kazwelonke noma umbala.
Umqashi angaba nomthwalo wemfanelo ngezenzo zabaphathi nabasebenzi bokuphatha.
Ukuhlukunyezwa kuba mthethweni uma ukubekezelela kuba yisimiso somsebenzi wakho - ungawubekezelela noma ungasebenzi. Ukuhlukumezeka kuphakama kuze kube sezingeni lokuhlukumeza uma noma yisiphi isisebenzi esisebenzayo singacabanga ukuthi ukuziphatha akusizi kahle, kuhlaselayo noma kubi.
Indawo eSebenzayo Yokusebenzela
Ezinye izibonelo zokuhlukunyezwa eziwela ngaphezu komngcele wokubandlulula noma indawo yokusebenza enonya zihlanganisa:
- Ukwenqaba ukufinyelela komsebenzi ezinsizeni, izabelo, amaphrojekthi noma amathuba
- Impendulo encane noma ayikho emsebenzini
- Ukugodla ulwazi olubalulekile ekwenzeni umsebenzi wakho
- Ukungakwazi ukumema othile kumhlangano obalulekile
- Usongela ukulahlekelwa umsebenzi
- Ukuqapha ngokweqile noma ukuphathwa okuncane
- Ukubeka imisebenzi engakwazi ukuqedwa ngokugcina isikhathi nokubeka imigomo engenakwenzeka futhi engenakwenzeka
- Ukungafani noma ukuchitha
- Ukwelashwa isisebenzi ngokuhlukile kunontanga kanye nabasebenza nabo baphathwa
- Ukudlulela ngokweqile, okungenakwenzeka, okuphikisanayo komsebenzi noma izidingo
- Ukwelashwa okungenakuqhathaniswa nobandlululo
- Ukugxekwa okungavumelekile noma okungenasisekelo, ukuphazamiseka, nokusola okungafanelekile
- Izitatimende zokumangalelwa noma ezisongelayo
- Ukuhlambalaza, ukuhlambalaza umphakathi noma ulimi oluhlambalazayo
Lolu hlobo lokuziphatha kufanele luphindaphindiwe futhi lusakazeke ukuze lukhuphukele ezingeni lomsebenzi ononya, hhayi into evele ivele njalo. Into eyenzeka ngokungahleliwe ingase ibe nje ukuxhaphaza. Kodwa ukuxhashazwa ngumuntu osebenza naye kungacatshangwa njengokudala imvelo yokusebenzela uma umqashi wakho noma umphathi wakho ebona isimo futhi engenzi lutho ukuluyeka.
Akukho mthetho othize olwa nokuhlukunyezwa emsebenzini, kodwa uma kwenzeka ngenxa yezici ezibandlulula, lokhu kuphikisana nomthetho.
Indlela Yokubhekana Nokuxhaphaza
Uma uhlushwa yi-co-worker, ungayithatha le ndaba kumphathi wakho, kodwa lokhu kungenza isimo sibe sibi nakakhulu uma umphathi wakho ehlambalaza noma ebeka uhlobo oluthile lwesijeziso esibhekene nomgqugquzeli. Uma umphathi wakho enenkinga, hamba ikhanda uma kungenzeka. Ungase ufune ukugcina amanothi kanye nemibhalo yezigameko ukuze ube nobufakazi.
Uma umphathi wakho engumnikazi wenkampani, noma uma ungatholi ukwaneliseka uma ukhuluma nomphathi wakhe, khuluma nommeli mayelana nokufaka isikhalazo kuKhomishana ye-Equal Employment Commission. Kumele wenze lokhu ngaphambi kokuthi ufake icala, futhi unezinyanga eziyisithupha kuphela ozenze ngemuva kokumemezela umqashi wakho wale nkinga noma ucele umphathi wakho ukuba ayeke ukuziphatha kwakhe okuhlukumezayo.